Nghiên cứu về chất tạo ngọt nhân tạo và suy giảm nhận thức

Nghiên cứu nêu trên khai thác dữ liệu từ Dự án theo dõi sức khỏe dài hạn ở người cao tuổi tại Anh (ELSA) nhằm so sánh kết quả kiểm tra nhận thức sau 8 năm với lượng chất tạo ngọt do người tham gia tự khai báo. Mặc dù nhóm tiêu thụ nhiều chất tạo ngọt ghi nhận mức suy giảm nhận thức cao hơn nhẹ so với nhóm tiêu thụ ít nhất, kết quả này chỉ mang tính chất liên hệ thống kê chứ không thể khẳng định mối quan hệ nguyên nhân - kết quả.

Giới khoa học đã chỉ ra nhiều điểm hạn chế lớn trong thiết kế nghiên cứu này :Dữ liệu thiếu tính chính xác tuyệt đối với lượng chất tạo ngọt được ghi nhận qua bảng câu hỏi khảo sát dựa vào trí nhớ của người tham gia thay vì đo lường trực tiếp, dễ phát sinh sai số. Dữ liệu chế độ ăn cũng chỉ được thu thập một lần duy nhất ở thời điểm bắt đầu, bỏ qua sự thay đổi khẩu phần ăn trong suốt 8 năm theo dõi.

Nguy cơ đảo ngược quan hệ nhân quả bệnh nhân mắc tiểu đường, béo phì hoặc bệnh tim mạch thường được bác sĩ chỉ định chuyển sang dùng chất tạo ngọt để giảm đường. Bản thân các bệnh lý nền này lại là yếu tố nguy cơ trực tiếp làm suy giảm nhận thức, gây khó khăn cho việc tách biệt nguyên nhân thực sự.

Sự khác biệt về bản chất hóa học các chất tạo ngọt nhân tạo sở hữu cấu trúc hóa học hoàn toàn khác nhau, do đó không thể quy chụp tất cả đều tạo ra tác động sinh học giống nhau lên hệ thần kinh. Ngoài ra, nghiên cứu cũng ghi nhận một số tranh luận về phương pháp phân tích thống kê.

Đến nay, các cơ quan quản lý an toàn thực phẩm uy tín trên thế giới vẫn khẳng định những chất tạo ngọt được cấp phép là an toàn cho sức khỏe khi tiêu thụ trong giới hạn cho phép (ADI). Chưa có nghiên cứu tổng hợp nào chứng minh chất tạo ngọt trực tiếp gây ra các bệnh thoái hóa thần kinh hay tổn thương não bộ.

Đối với mục tiêu kiểm soát cân nặng và phòng ngừa bệnh tật, việc thay thế thực phẩm và đồ uống chứa đường bằng chất tạo ngọt nhân tạo mang lại nhiều lợi ích thiết thực:

Cắt giảm calo hiệu quả nó hỗ trợ quá trình giảm cân, kiểm soát chỉ số đường huyết và giảm nguy cơ mắc các bệnh nha khoa như sâu răng.

Phương án an toàn hơn đường tiêu thụ quá mức chưa có cơ sở khoa học chứng minh chất tạo ngọt nguy hiểm hơn đường đối với chức năng não. Ngược lại, tác hại của việc lạm dụng đường hóa học và đường tinh luyện đối với tim mạch và chuyển hóa đã được chứng minh rõ ràng.

Dù chất tạo ngọt nhân tạo là công cụ hỗ trợ tốt trong chế độ ăn kiêng, các chuyên gia y tế vẫn khuyến nghị người tiêu dùng sử dụng ở mức độ hợp lý, đồng thời ưu tiên chọn nước lọc làm nguồn cấp nước chính cho cơ thể hằng ngày.

Tâm An