Rối loạn nhân cách - cảm xúc thay đổi chóng vánh

Chuyên gia tâm lý học Shannon Curry cho rằng nữ diễn viên Amber Heard mắc hai chứng bệnh tâm lý là rối loạn nhân cách ranh giới (BPD) và rối loạn nhân cách lịch sử (HPD).
Amber Heard tại phiên tòa tại Virginia, tháng 4/2021, được chuyên gia tâm lý cho là mắc hai bệnh rối loạn nhân cách. Ảnh: NY Times
Amber Heard tại phiên tòa tại Virginia, tháng 4/2021, được chuyên gia tâm lý cho là mắc hai bệnh rối loạn nhân cách. Ảnh: NY Times

 

Hai tình trạng này đặc trưng bởi những rối loạn cảm xúc và hành vi tìm kiếm sự chú ý.

Rối loạn nhân cách ranh giới còn được gọi là Rối loạn nhân cách không ổn định về cảm xúc (EUPD) - một dạng bất ổn về tâm trạng và cách tương tác xã hội. Đây là chứng rối loạn nhân cách phổ biến nhất.

Bệnh nhân có nhiều điểm khác biệt với người bình thường về cách suy nghĩ, nhận thức, cảm nhận hoặc quan hệ với người khác. Người mắc chứng BPD thường không chắc chắn về danh tính, có xu hướng thay đổi sở thích và giá trị cá nhân một cách nhanh chóng. Họ cũng thường nhìn mọi thứ theo hướng cực đoan, dễ thay đổi cảm xúc với mọi người.

Người bị rối loạn nhân cách ranh giới có thể đã bị bỏ rơi khi còn nhỏ hoặc ở tuổi thanh thiếu niên, gia đình tan vỡ, mối quan hệ với người thân không suôn sẻ, từng bị lạm dụng tình dục, thể chất hoặc tình cảm.

Thông qua các đánh giá, tiến sĩ Curry kết luận Amber Heard "phóng đại quá mức" sự căng thẳng sau chấn thương đã phải chịu đựng trong mối quan hệ với Johnny Depp. Amber Heard là vợ cũ của tài tử Cướp biển vùng Caribe Johnny Depp, 6 năm sau ly hôn, vụ kiện "bạo hành gia đình" với Depp là nguyên đơn đang được tòa xử.

Theo tiến sĩ Curry, người bị rối loạn nhân cách ranh giới có thể rất cởi mở và thu hút khi mới bắt đầu một tình bạn hoặc mối quan hệ, nhưng nhanh chóng trở nên cực đoan sau đó.

"Các mối quan hệ ban đầu rất mãnh liệt, cực kỳ thân thiết. Họ có thể trở thành người bạn tâm giao hoàn hảo, mọi thứ rất tuyệt vời", Curry nói.

Tuy nhiên, thái độ và cảm xúc của họ nhanh chóng thay đổi sau đó. Các bệnh nhân BPD đánh giá mọi người theo hướng cực đoan. Trong mắt họ, một người chỉ có thể là lý tưởng, hoàn hảo nhất, hoặc vô cùng tồi tệ và không có giá trị, theo tiến sĩ Curry.

Người mắc chứng BPD thay đổi sở thích liên tục. Họ bắt chước đặc điểm của những người ở xung quanh, bao gồm cách ăn mặc, chủ để họ quan tâm, cách nói chuyện.

Rối loạn nhân cách lịch sử là một dạng rối loạn "kịch tính". Người bị HPD mong muốn được chú ý quá mức, thường biểu hiện các hành vi cực đoan để đạt được sự chú ý.

Cảm xúc của họ cũng thay đổi nhanh chóng, quá nhạy cảm với những lời chỉ trích và khó duy trì các mối quan hệ. Người bị HPD thường quyến rũ và có kỹ năng xã hội tốt, nhưng họ sử dụng những đặc điểm này để thao túng người khác, nhằm đạt được sự chú ý. HPD phổ biến ở phụ nữ hơn nam giới.

Người bị HPD "quá mẫn cảm với việc bị coi thường, có thể nổi cáu giữa một nhà hàng đông đúc nếu ai đó chỉ đến muộn hai phút", tiến sĩ Curry nói.

Đối với những người bị rối loạn nhân cách lịch sử, lòng tự trọng của họ phụ thuộc vào sự tán thành của người khác, không phải cảm giác thực sự về giá trị bản thân.

Các nguyên nhân gây bệnh bao gồm di truyền, thiếu được răn đe, chỉ trích khi còn nhỏ, cha mẹ dành cho con cái quá nhiều sự quan tâm. Con của người mắc chứng rối loạn nhân cách lịch sử đôi khi đơn giản là lặp lại hành vi từ cha mẹ mình.

Nhìn chung, những người mắc chứng rối loạn nhân cách lịch sử không tin rằng họ cần điều trị. Họ cũng thích phóng đại cảm xúc của mình và không thích tuân thủ lịch trình định sẵn. Điều này khiến việc theo dõi điều trị trở nên khó khăn hơn.

Bệnh nhân bị HPD thường được chỉ định trị liệu tâm lý nói chung. Mục tiêu là giúp cá nhân nhận ra những động cơ và nỗi sợ hãi liên quan đến hành vi của họ, đồng thời giúp họ học cách giao tiếp với người khác theo cách tích cực hơn.

Tháng 3/2019, Johnny Depp nộp đơn kiện Amber Heard vì bài xã luận cô đăng tải trên tờ Washington Post năm 2018 chia sẻ bản thân là nạn nhân của bạo lực gia đình. Depp bác bỏ cáo buộc của Heard, cho rằng đây là những "lời dối trá", tuyên bố anh mới thực sự là nạn nhân của cô.

Thục Linh (Theo Daily Mail, Very Wellmind)

Đọc tiếp cùng chuyên mục

Điều trị rối loạn giấc ngủ hậu Covid-19 bằng vật lý trị liệu

Điều trị rối loạn giấc ngủ hậu Covid-19 bằng vật lý trị liệu

Y học thường thức - 12/05/2022

Điều trị rối loạn giấc ngủ hậu Covid-19 bằng vật lý trị liệu

Nguy cơ mắc bệnh mất trí nhớ nếu không bổ sung đủ loại vitamin này

Nguy cơ mắc bệnh mất trí nhớ nếu không bổ sung đủ loại vitamin này

Y học thường thức - 07/05/2022

Nguy cơ mắc bệnh mất trí nhớ nếu không bổ sung đủ loại vitamin này

Sàng lọc thalassemia: Chìa khóa sinh ra những em bé khỏe mạnh

Sàng lọc thalassemia: Chìa khóa sinh ra những em bé khỏe mạnh

Y học thường thức - 04/05/2022

Sàng lọc thalassemia: Chìa khóa sinh ra những em bé khỏe mạnh

Kỹ thuật chẩn đoán, điều trị thalassemia của Việt Nam ngang tầm thế giới

Kỹ thuật chẩn đoán, điều trị thalassemia của Việt Nam ngang tầm thế giới

Y học thường thức - 29/04/2022

Kỹ thuật chẩn đoán, điều trị thalassemia của Việt Nam ngang tầm thế giới

Ngất là dấu hiệu cảnh báo nhiều bệnh lý, cần đến bệnh viện khám ngay

Ngất là dấu hiệu cảnh báo nhiều bệnh lý, cần đến bệnh viện khám ngay

Y học thường thức - 28/04/2022

Ngất là dấu hiệu cảnh báo nhiều bệnh lý, cần đến bệnh viện khám ngay

Bảng thống kê bệnh nhân nhiễm bệnh nCoV các quốc gia trên thế giới
Tạp chí Nghiên cứu và Thực hành Nhi khoa